Pazartesi, Mayıs 5

Ol veçhile ilave

"Orantılı güç kullanımını" günlerdir kafamdan atabilmiş değilim. Arşivden çekip çıkarmam icap etti bu yazıyı. Polisin güç kullanmasının yasal sınırları üzerine 3 yıl önce de yazmışım, 20 yıldır blog yazıyor olsaydım 20 yıl önce de yazmış olacaktım. Korkarım 20 yıl daha yazarsam gene bu yazılara link vermem gerekecek. Tas - hamam, tastamam.

Kanunsuz emir nedir, ne değildir'i biliniyor varsaymışım linkteki yazıda, ancak 1 Mayıs'tan beri yapılan aramalar sonucu farkettim ki aslında dert bu kavramda. Kanunsuz emir hali 82 Anayasası'nda çok açık düzenlenmiş, bu düzenleme PVSK'ya aynen aktarılmış. Şöyle diyor anayasa;
J. Kanunsuz emir
Madde 137 – Kamu hizmetlerinde herhangi bir sıfat ve suretle çalışmakta olan kimse, üstünden aldığı emri, yönetmelik, tüzük, kanun veya Anayasa hükümlerine aykırı görürse, yerine getirmez ve bu aykırılığı o emri verene bildirir. Ancak, üstü emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile yenilerse, emir yerine getirilir; bu halde, emri yerine getiren sorumlu olmaz.

Konusu suç teşkil eden emir, hiçbir suretle yerine getirilmez; yerine getiren kimse sorumluluktan kurtulamaz.

Askeri hizmetlerin görülmesi ve acele hallerde kamu düzeni ve kamu güvenliğinin korunması için kanunla gösterilen istisnalar saklıdır.

Kanuni düzenleme PVSK'da, ilgili bölümleri de linkini verdiğim yazıda.

6 yorum:

  1. bunları bilmek güzel de bir getirisi var mı acaba diye düşünmekten kendimi alamıyorum.

    YanıtlaSil
  2. neyse ki mi desem, ne yazık ki mi bilemedim ama... her zaman işletilemese de olumlu sonuçlanan davalar var buna benzer konularda. vakit bulursam eklerim bunun altına, şu anda aklıma gelen manisalı gençler davası ve marmara otel baskını var. epey zor olmuş ne yazık ki ama olmuş.

    YanıtlaSil
  3. Hukukcu olmayan birisi olarak bana "cok acik" gelmedi bu kanun. Benim anladigim soyle:

    Kanuna aykiri (yani suc teskil eden) emir, amir israr ederse yapilabilir.
    Ama suc teskil ediyorsa yapilamaz!
    Suc teskil etse bile aceleye geldiginde baska bi kanuna uydurulup yapilabilir.

    YanıtlaSil
  4. physicistjedi hoşgeldin, demek istediğini anladım, haklısın da öyle anlamakta. fark şu, her kanuna aykırılık suç değildir. mesela amiri, memura sicil notu verecek, ya da memurun atama işlemini yapacak, bu amirin üstünde olan bir amir, bu esnada sicil raporunda bir aykırılık yapıyor, yetkisini aşıyor, ya da diyelim memurun kademe ilerlemesini yaptırmıyor. altındaki amiri kullanarak kanuna aykırılık oluşturuyor. burada suç yok, ceza hukukuyla değil, idare hukukuyla ilgili bu tip durumlar. cezai sorumluluk değil de, zararı giderme sorumluluğu doğar.

    ama mesela, müdür, memuruna diyor ki, bu dosyayı onaylamak için, şu ihale için vs. rüşvet alacağız, bu kanuna aykırı, hem de suç. ya da şu firma bu ihaleye girmesin, adamını ayarla dövdür, öldür diyor.

    kanuna aykırı olarak hataen başka birimdeki memurun sicilini dolduran amiri hapse atamazsın, ama rüşvet alan memuru ve müdürünü atarsın.

    çok kabaca söylemeye çalıştım, umarım biraz daha şekil bulmuştur.

    YanıtlaSil
  5. Oranti, ille birbiriyle ayni olacak deme degil ki! Mesela bire on oranti olur, bire binbesyuz oranti olur!

    www.elifsavas.com/blog

    YanıtlaSil